Jak wnosić pisma procesowe w postępowaniach insolwencyjnych

Jak wnosić pisma procesowe w postępowaniach insolwencyjnych

Obecnie treść pisma procesowego w postępowaniu upadłościowym i restrukturyzacyjnym należy umieścić w odpowiednim systemie teleinformatycznym.

Od pewnego czasu ustawodawca dąży do tego, żeby wdrażać do systemu prawnego nowinki techniczne. Przykładem próby ich wdrożenia do systemu sądownictwa jest ustawa 6 grudnia 2018 r. o Krajowym Rejestrze Zadłużonych (KRZ) oraz z 28 maja 2021 r. o zmianie ustawy o KRZ oraz niektórych innych ustaw. Przyjęte zmiany mają przyspieszyć postępowania upadłościowe i restrukturyzacyjne oraz zwiększyć ich efektywność. Celem jest także ułatwienie komunikacji pomiędzy uczestnikami postępowań insolwencyjnych. Poniżej omówimy najważniejsze rozwiązania z punktu widzenia praktyki.

Wnoszenie pism procesowych

Od 1 grudnia 2021 r. jest jeden podstawowy sposób wnoszenia pism w postępowaniu upadłościowym i restrukturyzacyjnym. Można to zrobić umieszczając treść pisma w systemie teleinformatycznym, który obsługuje postępowanie sądowe. Każdy uczestnik, poza nielicznymi wyjątkami, który chce aktywnie działać w postępowaniu, powinien korzystać z konta zarejestrowanego w systemie teleinformatycznym. Pisma i dokumenty wnosi się z wykorzystaniem udostępnianych systemie teleinformatycznym formularzy elektronicznych (art. 196a ust. 1 p.r., art. 216a ust. 1 p.u.). Nie dotyczy to pism i dokumentów zawierających informacje niejawne, a także ofert składanych w toku przetargu lub aukcji.

Warto pamiętać o wnoszeniu pism za pośrednictwem systemu. Jeżeli złożymy je pomijając system, to nie wywoła ono żadnych skutków prawnych, które ustawa wiąże z wniesieniem pisma do sądu.

Przy tym sąd poinformuje wnioskodawcę o nieprawidłowym trybie wniesienia pisma lub dokumentu, jak tylko stwierdzi uchybienie. W praktyce taka czynność sądu może przyjąć dwojaką formę. Może ona zarządzić zwrot albo faktycznie  zwrócić pismo lub dokument wnioskodawcy. Oznacza to, że wnioskodawca nie zostanie wezwany do złożenia pisma we właściwym trybie. Nie wzywa się bowiem do uzupełnienia braków formalnych poprzez wniesienie pisma lub dokumentu przy zastosowaniu systemu teleinformatycznego. Wnioskodawca dostanie jedynie informację o braku nadania dalszego biegu jego sprawie.

Obowiązek informacyjny sądu w ogóle nie powstanie, jeśli pismo lub dokument wniósł podmiot kwalifikowany. W postępowaniu upadłościowym jest to tymczasowy nadzorca sądowy, zarządca przymusowy oraz syndyk. Natomiast w postępowaniu restrukturyzacyjnym: nadzorca, zarządca oraz organy, do których przepisy o syndyku, nadzorcy lub zarządcy stosuje się odpowiednio (art. 216a ust 1 p.u. i art. 196a ust. 1 p.r.).

Składanie podpisu i wnoszenie załączników

Pisma procesowe oraz dokumenty składane za pośrednictwem KRZ powinny zostać opatrzone kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym, podpisem osobistym albo uwierzytelnione w sposób zapewniający możliwość potwierdzenia pochodzenia i integralność weryfikowanych danych w postaci elektronicznej (art. 216a ust. 1a p.u., art. 196a ust. 2 p.r.).

Za pośrednictwem systemu teleinformatycznego należy składać nie tylko pisma, ale również wszystkie jego załączniki. Jeżeli dokumenty, które wnioskodawca zamierza załączyć do pisma, sporządzone zostały w postaci papierowej, to do systemu wprowadza się poświadczone elektronicznie odpisy dokumentów lub elektroniczne kopie dokumentów. Wnioskodawca może opatrzeć swoim podpisem odręcznym kopię dokumentu, a następnie wykonywać jego skan lub fotokopię i załączać do pisma w systemie KRZ. Nie dotyczy to jednak takich dokumentów, które powstały w formie elektronicznej.

Jeżeli pismo wnoszone za pośrednictwem systemu podlega opłacie (np. wniosek o ogłoszenie upadłości), należy załączyć dokument wykazujący jej uiszczenie. Pismo wniesione bez opłaty nie wywołuje skutków, jakie ustawa wiąże z wniesieniem pisma do sądu. Sąd poucza o tym wnoszącego pismo (art. 130 § 6 k.p.c. w zw. z art. 209 p.r. i art. 229 p.u.). Jest to o tyle istotne, że wnioskodawca nie jest wzywany do uzupełnienia braków fiskalnych.

Poświadczanie dokumentów w systemie KRZ

Ustawodawca rozszerzył krąg podmiotów uprawnionych do poświadczania dokumentów za zgodność z oryginałem. Od 1 grudnia 2021 r. doradcy restrukturyzacyjni mają kompetencje do elektronicznego poświadczenia odpisu załącznika. Dotychczas byli uprawnieni do występowania w postępowaniu cywilnym w sprawach upadłości i restrukturyzacji w charakterze pełnomocnika (art. 87 § 1 k.p.c). Nie mogli jednak poświadczać składanych w toku postępowania dokumentów. Uprawnienie doradców restrukturyzacyjnych obejmuje także przypadki, w których doradca restrukturyzacyjny działa jako uczestnik lub organ postępowania insolwencyjnego (art. 216a ust. 1d p.u., art. 196a ust. 5 p.r.).

W razie załączenia do pisma elektronicznej kopii dokumentu, który powstał w wersji papierowej, w terminie 3 dni od dnia złożenia pisma trzeba złożyć do akt sądowych oryginał dokumentu albo jego odpis poświadczony za zgodność z oryginałem. Wnioskodawca musi to zrobić bez dodatkowego wezwania. Może wykorzystać odpis poświadczony przez reprezentującego go fachowego pełnomocnika lub notariusza. W razie bezskutecznego upływu terminu pismo podlega zwrotowi (art. 130 § 2 k.p.c.).

Jeśli pismo lub dokument składa za pośrednictwem systemu KRZ pełnomocnik, to nie ma on obowiązku przy pierwszej czynności dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwa z podpisem mocodawcy lub wierzytelnego odpisu pełnomocnictwa wraz z odpisem dla strony przeciwnej. Na mocy art. 89 § 11 k.p.c. nie ma bowiem zastosowania do postępowania upadłościowego i restrukturyzacyjnego realizowanego za pośrednictwem systemu KRZ art. 89 § 1 k.p.c. W takim przypadku pełnomocnik powołuje się jedynie na pełnomocnictwo. Należy także wskazać jego zakres oraz okoliczności wymienione w art. 87 k.p.c.

Wyjątki od obowiązku korzystania z KRZ

Z obowiązku wnoszenia pism i dokumentów za pośrednictwem systemu KRZ wyłączono szereg podmiotów, wyróżnionych ze względu na przysługujące im prawa.

Możliwość składania pism procesowych wraz z załącznikami i dokumentów w sposób tradycyjny mają wierzyciele, którym przysługują:

  • należności ze stosunku pracy, z wyjątkiem roszczeń z tytułu wynagrodzenia reprezentanta dłużnika (upadłego) lub wynagrodzenia osoby wykonującej czynności związane z zarządem lub nadzorem nad przedsiębiorstwem dłużnika,
  • należności alimentacyjne,
  • renty z tytułu odszkodowania za wywołanie choroby, niezdolności do pracy, kalectwa lub śmierci i renty z tytułu zamiany uprawnień objętych treścią prawa dożywocia na dożywotnią rentę (art. 216aa ust. 1 p.u., art. 196b ust. 1 p.r.).

Wskazane wyżej podmioty mogą składać wnioski lub oświadczania i dokumenty w biurze podawczym każdego sądu rejonowego. Wówczas pracownik biura podawczego wprowadza złożone dokumenty do systemu teleinformatycznego. Następnie pracownik sądu drukuje umieszczone w systemie wnioski, oświadczenia lub dokumenty. Wnioskodawca podpisuje wydruk w obecności pracownika biura podawczego. Wydruk składa się do zbioru dokumentów (art. 216aa ust. 3 p.u., art. 196b ust. 3 p.r.).

Podmioty uprzywilejowane mogą jednak w postępowaniu insolwencyjnym wnosić pisma za pośrednictwem systemu. Złożenie przez wnioskodawcę oświadczenia o wyborze wnoszenia pism za pośrednictwem systemu teleinformatycznego wiąże sąd i sędziego-komisarza.

Ułatwienia przewidziano również dla osób nieprowadzących działalności gospodarczej. Dotyczy to sytuacji, gdy wnioskują one o ogłoszenie upadłości konsumenckiej. W takim przypadku wniosek o ogłoszenie upadłości można złożyć na formularzu przy odpowiednim zastosowaniu procedury opisanej powyżej.

Podsumowanie

Omówione zmiany wprowadzone w postępowaniach insolwencyjnych w założeniu mają przyczynić się do odciążenia wydziałów upadłościowo-restrukturyzacyjnych sądów. Powinny także usprawnić komunikację. Pozostaje mieć nadzieję, że w praktyce rzeczywiście zwiększą efektywność postępowań insolwencyjnych w Polsce.

Niniejszy tekst stanowi wyciąg z komentarza praktycznego przygotowanego przez autora dla wydawnictwa Wolters Kluwer. Pełna wersja komentarza jest dostępna dla użytkowników systemu LEX pod adresem https://sip.lex.pl/#/publication/470177400/kowalczyk-rafal-wnoszenie-pism-procesowych-i-doreczanie-orzeczen-w-postepowaniu-upadlosciowym-i…?

Portal tworzony przez:

FilipiakBabicz.com

Obserwuj nas

Newsletter

Uproszczona restrukturyzacja

Dołącz do newslettera, aby pobrać e-book

Newsletter

Zapisz się na newsletter i otrzymuj dodatkowe informacje